Wyjątkowo napięta atmosfera panuje na początku 2012 roku. Zamiast optymizmu, charakterystycznego dla nowego roku, coraz więcej obaw co on przyniesie. Wydaje się, że nie chodzi tym razem tylko o problemy finansowe kilku krajów, ale o załamanie się pewnej filozofii rozwoju, którą świat kierował się po upadku systemu komunistycznego. Za mało uświadamialiśmy sobie fakt, że za ten upadek trzeba będzie zapłacić, nawet przez społeczeństwa, które żyły w warunkach woln
Rozmowa z Waldemarem Dąbrowskim
Waldemar Dąbrowski – dyrektor Opery Narodowej, przewodniczący Komitetu Obchodów Chopin 2010
W tym roku obchodzimy 200 rocznicę urodzin Chopina. Jesteśmy szczęściarzami-zostawił nam niezwykłe dzieło, które wzrusza i czyni nasze życie, choć na chwilę lepszym i piękniejszym. Czerpią z niego energię ludzie na całym świecie. Nazwisko Chopin wywołuje natychmiastowe skojarzenie z jakością najwyższą. Czego możemy nauczyć się od niego, o jakiej Polsce opowiada w swoich utworach?
– Na ostatnim Kongresie Kultury Polskiej, odpowiadając ekonomistom niechętnym finansowaniu kultury, zapytał Pan – jak zmierzyć zysk, jaki z utworów Chopina ma Polska ?
– Tu widać bezradność ekonomistów wobec fenomenu kultury, a w szczególności talentu artystycznego, który jest darem od Boga, stanowi wartość niezwykłą i rzadką. Ekonomia jest bezbronna wobec tego zagadnienia, bo nigdy nie wie i nie może wiedzieć – ponieważ nie jest nauką opartą o aksjologię – jaki będzie efekt włożonej pracy i zaangażowanych finansowych środków w rozwój tej nadzwyczajnej wartości, jaką jest talent artystyczny. Osoby wybitnie utalentowane, jak Chopin to są ptaki nieliczne, które fruwają powyżej rzeczywistości.
Tak naprawdę wykształcenie Chopina kosztowało niewiele – tyle, ile jego miejsce w konserwatorium muzycznym i tyle, ile jego rodzice dali z siebie, żeby ukształtować go jako osobę wielkiej kultury. A dla Polski fenomen Chopina pracuje już ponad dwieście lat. Kształtuje najpiękniej, jak tyko można sobie wyobrazić, sens polskości. Stanowi wciąż wartość żywą i pulsującą we wszystkich kulturach świata. Czasami odległą od tego, kim my jesteśmy naprawdę. Obecnie przez okres Roku Chopinowskiego powinniśmy zbliżyć się dzięki naszemu wysiłkowi do tej jakości polskości, jaką zdefiniował Chopin.
– Socjologowie kultury mówią, że każdy ma w sobie artystę , bo nosi w sobie jakieś tęsknoty i wyobrażenia. Jaki był Chopin w swoich utworach?
– Był artystą, który potrafił opowiedzieć Polskę i sens polskości zawierający się w przestrzeni pomiędzy chatą chłopską a pałacem arystokratycznym. On swoim geniuszem objął właściwie wszystko, co my wspólnie powinniśmy traktować jako fragment naszego dziedzictwa narodowego. Mazurki Chopina urodziły się z jego szacunku dla ludzi prostych i podziwu dla piękna muzyki ludowej, jaką słyszał w Szafarni, w Sannikach, w Żelazowej Woli i którą potem przetworzył w wartości uniwersalne. Na tym polega podstawowa wartość Chopina, że podniósł ludowe motywy polskie do rangi uniwersalnej i sprawił, że są zrozumiałe i ważne dla ludzi różnych kultur.