Niewątpliwie najgoręcej dyskutowanym tematem w ostatnich tygodniach jest stan naszego państwa. Dobrze, że ma to miejsce w okresie przedwyborczym, kiedy w sposób naturalny wzrasta zainteresowanie tematyką społeczną. Opublikowanie długo oczekiwanego raportu zespołu badającego przyczyny katastrofy smoleńskiej sprawiło, że uwaga opinii publicznej skupiła się na sytuacji w armii, a zwłaszcza na 36 pułku specjalnym, odpowiedzialnym za przewóz najważniejszych osób w państwie. Osobiś
Z dziejów węgierskiej państwowości
Protoplaści Węgrów
Jacy są Węgrzy? Dlaczego mówią tak dziwnym językiem, którego składnia i gramatyka i leksyka wydają się nie mieć nic wspólnego z logiką? Dlaczego odsetek samobójców na Węgrzech jest tak wysoki? Dlaczego właściwie mówi się o nich jako o naszych bratankach? To pytania, które nasuwają się od razu, gdy mowa o Węgrach. Po głębszym namyśle i kilku pobieżnych lekturach pojawiają się dalsze. Dlaczego dwa plemiona ugrofińskie o strukturze nomadycznej (najpierw Hunowie, potem Madziarzy) zawędrowali do Europy Środkowej i osiedlili się w sąsiedztwie plemion słowiańskich? Jakie czynniki polityczne, gospodarcze, społeczne i kulturowe sprawiły, że nie utraciwszy swojej specyfiki potrafili się mimo wszystko zasymilować na tyle, że stali ważnym, wręcz definicyjnym składnikiem środkowoeuropejskości? Historia Węgier obfituje w nie mniej dramatyczne wydarzenia niż historia Polski. Jej poznanie może stanowić dobrą odtrutkę na polską megalomanię narodową.
Chcąc przybliżyć historię Węgier, powinno się zacząć od tego, że Węgrzy w swoim własnym języku określają siebie jako Madziarów (Magyar). Współcześni Węgrzy nie są bowiem w linii bezpośredniej potomkami Hunów a Madziarów właśnie. Jest to dla osób nie znających historii Węgier fakt mało znany, gdyż Węgrzy na ogół uważają się także za spadkobierców Hunów. Tym czasem Madziarzy i Hunowie mieli ze sobą tyle wspólnego, że ci pierwsi zajęli ziemie, które wcześniej należały do Hunów. Nie można jednak wykluczyć, że resztki plemiona Hunów wymieszały się z nowo przybyłym plemieniem Madziarów. Warto również podkreślić, że przodkowie dzisiejszych Polaków, Czechów i Słowaków zamieszkiwali swoje terytoria od dawna, jeszcze w czasach istnienia Imperium Romanum choć poza jego granicami, stanowiąc część dużej rodziny plemion słowiańskich. Przodkowie Węgrów byli natomiast elementem etnicznie obcym. Koczownicze plemiona Hunów przybyły z A A zji na obszar Europy Środkowej w V wieku n.e., kiedy imperium już właściwie upadło zajmując jego dawny obszar zwany Panonią. W 420 roku rozbili na równinach nad Cisą namioty swojej stolicy. W 443 roku dostali się pod władzę Attyli (ok. 404–453), którego imię po dziś dzień jest synonimem ślepego zniszczenia, gdyż pod przywództwem Attyli Hunowie najeżdżali i plądrowali obszary dawnego cesarstwa rzymskiego (Davies, 1998: 266).